اینکوترمز چیست؟ (راهنمای عملی حمل‌ونقل بین‌المللی)

آموزش استاندارد اینکوترمز

 

 

اهمیت موضوع حمل‌ونقل در صادرات محصولات، موارد مورد توافق در آن

در فضای تجاری امروز ایران بسیاری از تولیدکنندگان ایرانی محصولات خود را به تجار و بازرگانان خارجی که در ایران حضور دارند فروخته و محصول را درب کارخانه یا انبار خود و به قیمت بازار داخلی به آن­ها می­ دهند. این امر با اینکه به‌نوعی صادرات محسوب شده ولی دارای معایب فراوانی است که اهم آن‌ها عبارت‌اند از:

  • تولیدکننده هیچ ارتباطی به بازار هدف خود نداشته و فروش صادراتی آن فقط از طریق یک یا چند بازرگان می­ باشد.
  • تولیدکنندگان به جهت فروش محصولات در درب کارخانه سود آن محدود بوده و از عایدات فروش صادراتی سهمی نخواهد داشت.
  • تجار و بازرگانان خارجی در صورت پیدا کردن تولیدکننده­ای با شرایط بهتر آن را جایگزین تولیدکننده فعلی خواهند کرد.

ازاین‌رو در صادرات حرفه‌ای تولیدکنندگان به‌صورت مستقیم و یا با همکاری شرکت‌های مدیریت صادرات اقدام به حضور در بازارهای سایر کشورها نموده و محصولات خود را به تجار و شرکت‌های عمده‌فروش مستقر در کشور هدف فروخته و قیمت محصول خود را به ارزهای رایج بین‌المللی مانند دلار دریافت می‌نمایند. در این شیوه از صادرات، حمل‌ونقل محصولات از نکات مهمی است که باید در زمان انجام مذاکرات صادراتی با مشتریان بین‌المللی خود در کنار سایر موارد مانند قیمت، کیفیت، خدمات پس از فروش، زمان تحویل محصول و … موردتوجه قرار گیرد.

خریدار و فروشنده چه مواردی را درزمینه حمل‌ونقل محصول باید بررسی کنند؟

زمانی که در مورد حمل‌ونقل محصول صادراتی صحبت می‌کنیم درواقع باید در مورد موارد متعددی بحث شده و توافق صورت گیرد. از مهم‌ترین این موارد می­توان به موارد ذیل اشاره نمود.

  • محل تحویل محصول: تعیین محلی که فروشنده محصول را به خریدار تحویل می­دهد. این مکان می­تواند در کشور فروشنده و یا کشور خریدار باشد. این مورد حتی درزمانی که بخواهید محصولات خود را در سایت­های B2B بین‌المللی مانند سایت alibaba ثبت کنید نیز تعیین می­گردد.
  • پرداخت هزینه‌های حمل‌ونقل: ازآنجایی‌که هزینه‌های حمل‌ونقل می‌تواند بسیار زیاد باشد باید در مذاکرات توافق شود که کدام قسمت از هزینه‌های حمل‌ونقل توسط فروشنده و کدام بخش توسط خریداران پرداخت خواهد شد.
  • نقطه انتقال ریسک و مسئولیت: در حمل‌ونقل همیشه ریسک آسیب رسیدن به محصولات وجود دارد. ازاین‌رو از نکات مهم مورد توافق طرفین نقطه‌ای است که ریسک حمل‌ونقل محصول از فروشنده به خریدار منتقل‌شده و از آن به بعد فروشنده مسئولیتی نسبت به مخاطرات حمل محصول نخواهد داشت.
  • انجام امور گمرکی و اداری: امور اداری و گمرکی صادرات هر محصول از موارد زمان­بر و هزینه­بر صادرات به‌حساب می­آید. از این موارد می‌توان به انجام امور ترخیص صادراتی در کشور مبدأ، انجام آزمایش‌ها و ترخیص وارداتی و پرداخت حقوق گمرکی در کشور مقصد اشاره نمود. باید تعیین شود که کدام بخش از این امور توسط خریدار و کدام بخش توسط فروشنده انجام خواهد شد.

اینکوترمز چیست؟

در جوامع بین ­المللی به جهت ایجاد یک‌زبان مشترک بین صادرکنندگان و واردکنندگان و تعیین دقیق موارد فوق، استانداردی جهت حمل‌ونقل محصولات به نام اینکوترمز (Incoterms: International Commercial Terms) تدوین گردیده است. قواعد اینکوترمز فعالیت‌های اصلی حمل‌ونقل محصول را بین خریدار و فروشنده تقسیم می­نماید. این فعالیت­های اصلی شامل موارد زیر می­باشد:

  • انجام امور گمرکی جهت صادرات محصول
  • حمل تا پایانه کشور مبدأ (بندر، فرودگاه، ایستگاه قطار)
  • تخلیه بار در پایانه کشور مبدأ
  • بارگیری در پایانه کشور مبدأ
  • حمل بین پایانه کشور مبدأ تا پایانه کشور مقصد
  • بیمه حمل کالا
  • تخلیه بار در پایانه کشور مقصد
  • ترخیص کالا در گمرک کشور مقصد و پرداخت عوارض و مالیات
  • بارگیری در پایانه کشور مقصد
  • حمل تا نقطه مقصد در کشور مقصد

 

این استاندارد شامل 11 حالت مختلف است و در هرکدام از این حالت‌ها فعالیت­های مختلف حمل‌ونقل محصول را بین خریدار و فروشنده تقسیم کرده و نقطه انتقال ریسک حمل‌ونقل را مشخص می­نماید. این 11 حالت عبارت‌اند از:

  • EXW (تحویل درب کارخانه)
  • FCA (تحویل در نقطه معین در کشور مبدأ)
  • FAS (تحویل در کنار کشتی)
  • FOB
  • CPT (کرایه حمل پرداخت‌شده)
  • CIP (کرایه و بیمه حمل پرداخت‌شده)
  • CFR (هزینه و کرایه حمل)
  • CIF (هزینه، کرایه و بیمه حمل)
  • DAT (تحویل در پایانه کشور مقصد)
  • DAP (تحویل در نقطه‌ی معین در کشور مقصد)
  • DDP (تحویل در مقصد با پرداخت حقوق و عوارض گمرک)

این 11 حالت را می‌توان به دودسته کلی تقسیم نمود. دسته اول شامل حالت­هایی است که برای کلیه مسیرهای حمل‌ونقلی دریایی، زمینی، هوایی و ریلی کاربرد دارد (EXW، FCA، CPT، CIP، DAT، DAP، DDP) و دسته دوم حالت‌هایی است که فقط در مسیرهای دریایی و آبراه‌های زمین کاربرد دارد. (FAS،FOB ،CFR ، CIF)

اینفوگرافی زیر شرح هر یک از حالت‌های این استاندارد را مشخص می‌نماید.

آموزش اینکوترمز

لطفا برای مشاهده تصویر باکیفیت اینفوگرافی کلیک نموده و تصویر را ذخیره نمایید.